Нашая здольнась распазнаваць візуальныя вобразы ўяўляе сабой складаны механізм з цікавым пабочным эфэктам. Кожны з нас бачыў "твар марса" у школьным падручніку па астраноміі, альбо выпадкова заўважаў "сумуючы дом" ці вясёлую пральную машыну. Гэты эфэкт мае ўласную назву - парэйдалічная ілюзія, албо проста парэйдалія.
Працяглы час лічылася, што фармаваньне вобразаў з выпадковага спалучэньня рэчаў уласьцівае толькі чалавеку, аднак работа, апублікаваная ў часопісе Current Biology, абвяргае такое меркаваньне. Джэссіка Таўбэрт з калегамі з Нацыянальнага інстытуту псыхічнага здароўя паведамляюць пра вынікі незвычайных эксперымэнтаў, пастаўленых ў лябараторыі на пяці макаках-рэзусах.
Каб высьветліць, ці схільныя макакі да парэйдаліі, ім дэманстраваліся пары 45 выяў у розных спалучэньнях, пры гэтым на 15 выявах былі выявы, выклікаючыя стабільную парэйдалію ў лбюдзей, яшчэ 15 здымкаў падобных аб'ектаў, але не зьвязаных з парэйдаліяй. Акрамя таго, макакам дэманстраваліся і выявы пысак іншых макак.
Падчас дасьледваньня выкарыстоўвалася сыстэма адсочваньня позірку, якая ўлічвала час, які макака праводзіла за разгляданьнем малюнкаў у кожнай пары. Было вядома, што малпы, як і людзі, надаюць вялікую ўвагу тварам і разглядаюць іх больш уважліва. Так здарылася і ў дасьледваньні, аднак макакі даўжэй разглядалі і аб'екты, зьвязаныя з парэйдаліяй. Пры ўсім адзначаецца, што позірк малпачак затрымліваўся на тых частках выявы, дзе былі ілюзорныя "рот і вочы".
Аўтары дасьледваньня прыйшлі да высновы, што макакам-рэзусам парэйдалія таксама ўласна.
 |
| Добавьте подпись |